Mozaika

Mozaika to dekoracja artystyczna w formie obrazu bądź ornamentu, wykonana z niewielkich różnokolorowych elementów. Mogą to być dopasowanie kształtem kamienie, fragmenty szkła lub ceramiki. Elementy są przytwierdzone do podłoża przy pomocy zaprawy klejowej.

Historia mozaiki
Historia mozaiki rozpoczęła się w okresie antycznym. Rozkwit określa się na VI – IV wiek p.n.e. Najwięcej odkryto w Mezopotamii, w mieście Ur. Wykonywano je z różnorodnych materiałów: marmuru, lapis lazuli, macicy perłowej, złota, srebra i alabastru. Najstarsze, zachowane pozostałości mozaiki pochodzą z miasta Uruk i mają blisko 5 tys. lat. Na początku dekorowaną tą metodą tylko posadzki i ściany.

W Grecji przeważały motywy z życia codziennego, sceny mitologiczne, potwory mityczne – gryfy i chimery. W Rzymie przeważały wzory geometryczne i sceny z mitologii. W okresie chrześcijańskim ilustrowano sceny za Starego i Nowego Testamentu. Sztuka islamska zakazywała przedstawiania postaci ludzkich. Przeważały więc sceny z polowań, budowle, świat zwierząt i roślin oraz cytaty z Koranu.

W Grecji pierwsze wzory układano z otoczaków w kolorze białym i czarnym (technika znana jako "opus barbaricum") z niewielkimi fragmentami żółtymi i brązowymi. Okres hellenistyczny przyniósł nową technikę - "opus segmentatum" z odpadów kamieniarskich i rzeźbiarskich. Kolejny krok w historii mozaiki to stosowanie regularnych form (tesseer), płytek bądź kostek z marmuru lub innych kamieni (nawet szlachetnych). Z czasem różnorodność materiałów i wielkość elementów (nawet o krawędzi grubości 1 mm) miała pomóc w jak najdokładniejszym odwzorowaniu obrazu. Sztuka dokładnego odwzorowania z użyciem tak drobnych i różnorodnych elementów nazywa się "opus vermiculatum". Jej przykładem są zachowane do dziś mozaiki w Pompejach.

Po upadku Bizancjum mozaika stała się mniej popularna. Jej renesans przypadł w XI i XII, a następnie po przerwie w XIX w.

Mozaiki współczesne
Współczesne mozaiki naśladują tradycyjne wzory. Najczęściej stosuje się je przy aranżacjach wnętrz – przede wszystkim w kuchni i łazience.
Mozaika to bardzo oryginalny pomysł na dekorację basenu, posadzki prysznicowej lub oczka wodnego. Obecnie wiele firm glazurniczych trudni się wykonywaniem wielkoformatowych wzorów. Pokrycie dna basenu interesującymi wzorami geometrycznymi lub obrazami sprawiającymi trójwymiarowy efekt jest bardzo interesujące.
Producenci oferują materiały w dowolnych kolorach i formach. Ich wybór zależy tylko od fantazji klienta.
W XXI wieku mozaiki produkuje się z nowoczesnych materiałów. Najpopularniejszą formą jest malutki kwadracik o boku kilku cm ze szkła, ceramiki, stali lub kamienia. Zespół kwadracików sąsiadujących ze sobą w jednakowych odległościach łączony jest w panel z elastycznej siatki. Dzięki temu łatwo jest dopasować element do dowolnego kształtu powierzchni.

W aranżacji minimalistycznej przeważają jednokolorowe lub kontrastujące elementy. Styl vintage lubi analogie i powiązania. Doskonale sprawdzą się w nim tradycyjne wzory i obrazy.

Mozaika szklana z elementów przezroczystych daje doskonały efekt jako nakładka na zdjęcie lub wzór formatu fototapety. Drobna siatka mozaikowa jest chętnie zestawiana z dużymi kaflami jako podkreślenie elementów aranżacji lub architektury.

Mozaika kamienna wspaniale sprawdza się w ogrodach i na tarasach wychodzących na ogród. Jej zaletą jest trwałość i łatwość utrzymania w czystości. Nieregularna, płaska mozaika marmurowa lub z surowego kamienia doskonale zmywa się samą wodą bez detergentów.

Mozaiki ceramiczne najchętniej stosowane są w łazienkach i kuchniach, zarówno jako mozaika ścienna jak i mozaika podłogowa.

Parkietaż
Mniej popularną formą mozaiki jest parkietaż. To powtarzający się wzór utworzony z przystających wielokątów foremnych (np. z trójkątów). Kompozycja wypełnia całą przestrzeń. Wszystkie boki wielokąta mają wspólne krawędzie z elementami sąsiednimi. Parkietaże doskonale nadają się do dekorowania blatów stołów i stolików.

Agnieszka Bykowska

Oryginalna treść artykułu jest dostępna w serwisie www.Projektoskop.pl pod tytułem: Modna mozaika